FOR omzetten naar BV: wat gebeurt er met je fiscale oudedagsreserve?

De fiscale oudedagsreserve (FOR) is een fiscale faciliteit voor IB-ondernemers. Elk jaar mag je een percentage van je winst (in 2026: 9,44%, maximaal €10.215) reserveren als FOR. Dit bedrag trek je af van je belastbare winst — je betaalt er dus niet direct belasting over.

De FOR is geen echt potje geld. Het is een fiscale schuld aan jezelf: je stelt belasting uit met de bedoeling het later als pensioen te gebruiken. De FOR staat op de balans van je eenmanszaak als een langlopende verplichting.

Bij het staken van je onderneming — en het omzetten naar een BV is fiscaal een staking — moet je in principe over de opgebouwde FOR afrekenen. Maar bij geruisloze inbreng is er een uitweg.

Bij geruisloze inbreng wordt de FOR omgezet in een lijfrenteverplichting van de BV aan jou als DGA. De BV neemt de verplichting over en keert later lijfrentetermijnen aan je uit.

Hoe werkt het concreet? - De FOR verdwijnt van de balans van de eenmanszaak - De BV neemt een lijfrenteverplichting op in haar beginbalans ter grootte van de FOR - Je maakt afspraken over de ingangsdatum en de looptijd van de lijfrentetermijnen - De BV keert later periodiek lijfrentetermijnen aan je uit (belast in box 1)

Voorwaarden: - De lijfrenteovereenkomst moet worden opgemaakt bij de oprichting van de BV - De termijnen mogen niet eerder ingaan dan vijf jaar voor je AOW-leeftijd - De looptijd is minimaal vijf jaar - De termijnen mogen niet toenemen (gelijkblijvend of dalend)

FINEO berekent dit automatisch: de Omzetwizard verwerkt de FOR in de beginbalans BV als lijfrenteverplichting en genereert de benodigde lijfrenteovereenkomst.

Bij ruisende inbreng valt de FOR vrij als stakingswinst. Je moet er direct over afrekenen in de inkomstenbelasting. Dit kan een forse belastingaanslag opleveren, vooral als je jarenlang FOR hebt opgebouwd.

Rekenvoorbeeld: Stel je hebt een FOR van €80.000 opgebouwd. Bij ruisende inbreng valt dit bedrag vrij als stakingswinst.

Na toepassing van de stakingsaftrek (€3.630) en MKB-winstvrijstelling (12,7%) resteert circa €66.600 belastbaar. Bij een gemiddeld tarief van circa 42% betaal je circa €28.000 belasting over de FOR.

Alternatief bij ruisende inbreng: lijfrente aankopen Ook bij ruisende inbreng kun je de FOR-afrekening uitstellen door met het bedrag een lijfrente aan te kopen. Dit kan bij een verzekeraar, een bank, of de eigen BV. De voorwaarden zijn vergelijkbaar met de lijfrenteverplichting bij geruisloze inbreng.

De lijfrenteverplichting in de BV is in feite je pensioenpotje. Maar het is belangrijk te begrijpen dat het geen apart gespaard bedrag is — het is een schuld van de BV aan jou.

Risico's: - Als de BV onvoldoende vermogen heeft op het moment dat de lijfrentetermijnen ingaan, kan de BV de betalingen niet doen - De verplichting is ongedekt: er staat geen aparte belegging of storting tegenover - Bij faillissement van de BV ben je de lijfrenteverplichting kwijt

Aanbeveling: Reserveer binnen de BV een bedrag ter grootte van de lijfrenteverplichting in een apart spaar- of beleggingsrekening. Zo voorkom je dat het geld opgaat aan de bedrijfsvoering en niet meer beschikbaar is voor je pensioen.

Alternatief: pensioen-BV Een vaak gekozen structuur is een holding met een werk-BV. De lijfrenteverplichting wordt in de holding opgenomen, waar het vermogen veilig staat en niet wordt aangetast door risico's in de werk-BV. MijnBV kan ook een holdingstructuur voor je opzetten.

Het voordeel van FOR-doorschuiving bij geruisloze inbreng is het uitstel van belastingheffing. Laten we berekenen wat dat in de praktijk oplevert.

Uitgangspunten: - FOR: €80.000 - Belastingtarief IB bij staking: circa 42% - Directe belasting bij afrekening: €33.600 - Rendement in BV: 6% per jaar - Uitkering lijfrentetermijnen: na 15 jaar

Bij direct afrekenen (ruisend): Je betaalt direct €33.600 belasting. Er resteert €46.400 in de BV. Na 15 jaar bij 6% rendement: €46.400 x 2,40 = €111.200.

Bij doorschuiving (geruisloos): Het volledige bedrag van €80.000 blijft in de BV en rendeert. Na 15 jaar bij 6% rendement: €80.000 x 2,40 = €192.000. Bij uitkering betaal je IB in box 1, maar het netto resultaat is aanzienlijk hoger.

Voordeel doorschuiving: circa €80.800 extra rendement Dit is het kenmerkende rente-op-rente-effect van belastinguitstel. Hoe hoger de FOR en hoe langer de termijn, hoe groter het voordeel.